भरत र पवित्र खराऊ

राजकुमार भरत र उनका कान्छा भाइ शत्रुघ्न हतारिँदै अयोध्याको भव्य दरबार फर्किए। उनीहरू आइपुग्दा दरबार शान्त र उदास देखिन्थ्यो। राजकुमार राम, राजकुमारी सीता र लक्ष्मण वनमा बस्न जानुभएको कुरा उनीहरूले थाहा पाए। भरतलाई आफ्ना दाजु रामको साह्रै सम्झना आयो। उनलाई थाहा थियो, परिवारको माया नै संसारको सबैभन्दा बहुमूल्य कुरा हो।

ज्ञानी गुरु वशिष्ठले भरतलाई राजसिंहासनमा बस्न भन्नुभयो। भरतले बिस्तारै टाउको हल्लाए, त्यो सिंहासन रामकै हो भन्ने उनलाई थाहा थियो। भरतले आफ्ना प्यारा दाजुलाई फर्काउन वनतिर जाने निर्णय गरे। शत्रुघ्न र दयालु गुरु वशिष्ठ पनि उनकै साथमा हिँडे। उनीहरू सबै विशाल रुखहरूको शीतलतामा अघि बढे।

हरियो वनको बीचमा, भरतले अन्ततः रामलाई काठको कुटी बाहिर बसिरहेको देखे। राजकुमारी सीताले खुसी हुँदै मुस्कुराएर स्वागत गर्नुभयो र वीर लक्ष्मणले आफ्ना भाइहरूलाई अँगालो हाले। भरत दौडेर अघि बढे र रामलाई मज्जाले अङ्कमाल गरे। उनले रामलाई घर फर्किएर राज्य सम्हाल्न बिन्ती गरे। त्यो शान्त वनमा मीठो संगीत गुञ्जिरहेझैँ लाग्थ्यो।

रामले धेरै मायाका साथ भरतको काँध थपथपाउनुभयो। उहाँले एउटा खास वचन पूरा गर्न वनमा बस्नु आफ्नो कर्तव्य भएको बिस्तारै सम्झाउनुभयो। भरतले कर्तव्यको महत्त्व बुझे। तर राम नै सच्चा राजा हुन् भन्ने कुरा सबैले जानून् भन्ने उनी चाहन्थे। भरतले रामको शासनको प्रतीकका रूपमा उहाँका साधारण काठका खराऊ मागे। रामले मायालु मुस्कानका साथ आफ्ना खराऊ विश्वासी भाइलाई दिनुभयो।

भरतले ठूलो आदरका साथ ती काठका खराऊ आफ्नो टाउकोमा राखे। उनले तिनलाई सुरक्षित रूपमा अयोध्याको दरबारमा ल्याए। राम सधैँ आफ्नो हृदयमा हुनुहुन्छ भन्ने देखाउन भरतले ती खराऊलाई सिंहासनमा राखे। राम नफर्कुञ्जेल उनले प्रेम, निष्ठा र दयाका साथ राज्यको हेरचाह गरे। राज्यका हरेक मानिसले सुरक्षित र खुसी महसुस गरे।