रामको कोमल यात्रा

राजा दशरथ आफ्ना छोरा राजकुमार रामलाई धेरै माया गर्नुहुन्थ्यो। एक दिन, रानी कैकेयीले राजालाई पुरानो वचन पूरा गर्न भन्नुभयो। राजकुमार रामलाई चौध वर्षका लागि शान्त वनमा बस्न भनियो। रामले पूर्ण खुसीका साथ बुबाको आदेश मान्दै मायालु मुस्कानका साथ शिर झुकाउनुभयो।

राजकुमारी सीता र साहसी राजकुमार लक्ष्मण रामलाई औधी माया गर्नुहुन्थ्यो। उहाँहरू रामलाई ठूलो वनमा एक्लै जान दिन चाहनुहुन्नथ्यो। सीताले खुसी हुँदै सादा लुगा लगाउनुभयो। लक्ष्मणले आफ्नो टल्किने धनुष बोक्नुभयो। यसरी परिवारका ती तीनै जना नयाँ यात्राका लागि तयार हुनुभयो।

अयोध्याका दयालु प्रजाहरू भव्य दरबारको ढोकाबाहिर जम्मा भए। आफ्ना प्यारा राजकुमार जान लाग्नुभएको देखेर उहाँहरू उदास हुनुभयो। राम अघि सरेर सम्झाउनुभयो, 'एक-अर्काको हेरचाह गर्नुहोस् र मनमा खुसी राख्नुहोस्।' रामको माया र भरोसा पाएर नगरवासीहरूको मन शान्त भयो।

छिटै नै उहाँहरू टल्किरहेको नदीको किनारमा पुग्नुभयो। केवट नाम गरेका एक सोझा माझीले उत्साहका साथ हात जोडे। केवटले रामलाई आफ्नो काठको डुङ्गामा बसाल्नुअघि उहाँका गोडा धुन पाउने बिन्ती गरे। रामले नम्र भई मुस्कुराउँदै ती असल माझीलाई नदीको सफा पानीले आफ्ना गोडा धुन दिनुभयो।

केवटले आफ्नो बलियो डुङ्गा सुरक्षित रूपमा नदी पार गराए। जब उहाँहरू हरियाली वनको किनारमा पुग्नुभयो, रामले धन्यवादस्वरूप केवटलाई एउटा औँठी दिनुभयो। केवटले नम्र भई अस्वीकार गर्दै रामको मीठो आशीर्वाद मात्र मागे। राजकुमार रामले केवटलाई मायाले अँगालो हाल्नुभयो। प्रेम र भक्तिमा सबै समान हुन्छन् भनेर उहाँले देखाउनुभयो।